พุทธมณฑล ที่เรารู้จักกันดีก็คือที่ประดิษฐานขององค์ พระศรีศากยทศพลญาณประธานพุทธมณฑลสุทรรศน์
หรือที่เรียกกันว่า พระใหญ่ สำหรับองค์พระพุทธรูปองค์นี้เป็นพระพุทธรูปปางลีลาที่มีความงดงามด้วยพุทธศิลป์
แบบสุโขทัย สูง 2,500 กระเบียด หรือประมาณ 15.875 เมตร หล่อด้วยโลหะรมดำ ประดิษฐานเป็นพระประธาน ณ
พุทธมณฑล อำเภอพุทธมณฑล จังหวัดนครปฐมของเรานั่นเอง พระศรีศากยทศพลญาณฯ ได้ทำการจัดสร้างเมือปี
พุทธศักราช 2523 และมาแล้วเสร็จในพุทธศักราช 2525 โดยมีศาสตราจารย์ศิลป์ พีระศรี เป็นผู้ออกแบบ ซึ่งใน
ครั้งนั้น สร้างขึ้นในโอกาสที่พระพุทธศาสนาเจริญรุ่งเรืองมาครบ 25 พุทธศตวรรษ ซึ่งพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ
ได้พระราชทานนามว่า "พระศรีศากยทศพลญาณประธานพุทธมณฑลสุทรรศน์"

ในวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวและสมเด็จพระบรมราชินีนาถ เคยเสด็จมาบำเพ็ญ
พระราชกุศลและเวียนเทียน รวมทั้งโปรดเกล้าฯ ให้สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จแทน
พระองค์มาเวียนเทียน ณ พุทธมณฑลด้วยทุกครั้ง

พระประธานพุทธมณฑลจึุงเป็นพระพุทธรูปที่สำคัญองค์หนึ่้งของจังหวัดนครปฐม

บริเวณใกล้กันได้จัดสร้างอาคารวิหารต่าง ๆ ได้แก่ ตำหนักสมเด็จพระสังฆราช, ที่พักสงฆ์อาคันตุกะ, สำนักงานหน่วย
ประชาสัมพันธ์, วิหารพุทธมณฑล, หอประชุมทางพุทธศาสนา ซึ่งมีขนาดใหญ่, โรงอาหาร, หอฉัน, อาคารศาลาราย
20 หลัง, ศาลาปฏิบัติกรรมฐาน 8 หลัง, ศาลาอาคารอเนกประสงค์ 2 หลัง, ศาลาสวนสมุนไพร, ศาลากองอำนวยการ
และอาคารพิพิธภัณฑ์ทางพุทธศาสนาซึ่งกำลังก่อสร้างอยู่

สวนเหล่านี้ประกอบด้วยต้นไม้ขนาดใหญ่จึงให้ความร่มรื่นสงบเงียบเหมาะแก่การพักผ่อนหย่อนใจอย่างยิ่ง

นอกจากนี้ยังได้สร้างสถานที่จำลองสังเวชนียสถาน 4 ตำบล
ซึ่งมีความสำคัญเกี่ยวข้อง กับพุทธศาสนา คือ

• ตำบลประสูติ สร้างเป็นดอกบัว 7 ดอก ทำด้วย ศิลา ขนาดใหญ่
• ตำบลปฐมเทศนา สร้างเป็นธรรมจักรศิลา
• ตำบลตรัสรู้ สร้างเป็น ดอกบัวที่ประทับนั่งอยู่ใกล้กับต้นโพธิ์
• ตำบลปรินิพพาน สร้างเป็นพระแท่น ที่ประทับนอนทำด้วยศิลา

สังเวชนียสถานทั้ง 4 ตำบล ล้อมรอบด้วยคูน้ำ ตกแต่ง ด้วยต้นไม้
ไม้ดอก ไม้ใบร่มรื่นสวยงาม

บริเวณส่วนอื่นของพุทธมณฑลยังมีสวนไม้ไทยต่าง ๆ เช่น สวนสมเด็จ
สวนลายไทย สวนอัมพวัน สวนสมุนไพร สวนเวฬุวัน สวนตะโก
สวนตาล ฯลฯ เป็นต้น

และในปี พ.ศ. 2542 สมาคมศิษย์หลวงพ่อวัดปากน้ำ ยังได้ทำการจัด
สร้างอาคาร พร้อมพระไตร ปิฎก หินอ่อน ถวายเป็นพุทธบูชา และเป็น
อนุสรณ์สำคัญที่ควรชมอย่างยิ่งแห่งหนึ่ง

เมื่อพูดถึงพุทธมณฑลแล้วก็คงจะไม่พูดถึง ถนนอุทยาน หรือที่เรารู้จักกันดีในนาม ถนนอักษะ ซึ่งถนนแห่งนี้เป็น
เส้นทางเชื่อมระหว่างถนนพุทธมณฑลสาย 3 และสาย 4 ตรงไปสู่พุทธมลฑล จังหวัดนครปฐม ถนนแห่งนี้ได้รับการ
ยกย่องว่าเป็นถนนที่ตกแต่งได้สวยงามที่สุดในประเทศไทย โดยมีไม้ดอกไม้ประดับและต้นไม้ใหญ่ตลอดสองข้างทาง
ริมถนนติดตั้งเสาไฟเป็นรูปหงส์ 979 ต้น ซึ่้งเปิดใช้อย่างเป็นทางการในปี พ.ศ.2542

สำหรับพุทธมณฑลที่ได้กล่าวไปแล้วนั้นก็มีทั้งความสำคัญและเป็นสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจไม่แพ้ที่อื่นของ
จังหวัดนครปฐมเลยนะครับ "พระศรีศากยทศพลญาณประธานพุทธมณฑลสุทรรศน์" หรือ "พระใหญ่" ก็เป็นที่เคารพ
สักการะของชาวนครปฐมและชาวจังหวัดใกล้เคียง ใกล้กันยังมีสถานที่ที่น่าเที่ยวอีก ซึ่งท่านสามารถมาสัมผัสได้
ที่พุทธมณฑลแห่งนี้ครับ

สำหรับข้อมูลอื่น ๆ ท่านสามารถหาอ่านได้จากเว็บไซด์ที่ผมแนะนำนี้
http://www.nakhonpathom.go.th/data/nature2.htm
http://www.nakornpathom.com/data-nakornpathom/travel/puttamonton/index.htm